Bij je belastingaangifte in het jaar van je scheiding geef je je eigen inkomen op en bepaal je samen met je ex-partner of jullie bepaalde inkomsten en aftrekposten mogen verdelen. Waren jullie maar een deel van het jaar fiscale partners? Dan kunnen jullie ervoor kiezen om voor de aangifte het hele jaar als fiscale partners te worden behandeld.
Voor de aangifte zijn vooral de datum van het scheidingsverzoek, jullie inschrijving op een adres, de eigen woning en eventuele partneralimentatie van belang.
Wanneer eindigt fiscaal partnerschap bij een scheiding?
Als je getrouwd bent of een geregistreerd partnerschap hebt, eindigt het fiscale partnerschap meestal pas als aan beide voorwaarden is voldaan:
- Het verzoek tot scheiding of beëindiging van het geregistreerd partnerschap is ingediend.
- Jullie staan niet meer op hetzelfde adres ingeschreven bij de gemeente.
De voorwaarde waaraan je het laatst voldoet, bepaalt dus wanneer het fiscale partnerschap eindigt. Is één van jullie verhuisd, maar is het verzoek nog niet ingediend? Dan zijn jullie voor de belasting meestal nog fiscale partners.
Woon je ongehuwd samen, dan gelden andere regels. Of jullie fiscale partners blijven, hangt onder meer af van jullie inschrijving en de reden waarom jullie fiscale partners waren. De vragen in de aangifte helpen om dit te bepalen.
Belastingaangifte bij scheiding: samen kiezen of apart invullen
Waren jullie een deel van het jaar fiscale partners? Dan kunnen jullie samen kiezen om voor de inkomstenbelasting het hele jaar als fiscale partners te worden behandeld. Dat betekent niet dat jullie één aangifte indienen: ieder doet een eigen aangifte. Wel kunnen jullie de aangiften op elkaar afstemmen en bepaalde bedragen verdelen.
Je eigen loon, uitkering of winst uit onderneming geef je zelf op. Gemeenschappelijke inkomsten en aftrekposten, zoals bepaalde bedragen voor de eigen woning, kunnen fiscale partners onderling verdelen. Samen moeten jullie steeds het hele bedrag opgeven.
Die verdeling kan verschil maken voor de belasting die ieder betaalt of terugkrijgt. Een verdeling die voor de één gunstig is, is niet automatisch het voordeligst voor jullie samen. Maak daarom samen een berekening voordat jullie de aangiften versturen. Lukt overleg niet, dan kan de verdeling van gemeenschappelijke posten een lastige kwestie zijn.
De eigen woning in het jaar van de scheiding
Bij een koopwoning kan de aangifte ingewikkelder worden als één van jullie vertrekt en de ander blijft wonen. Kijk naar het eigendomsdeel, de hypotheekschuld en wie de rente heeft betaald. Ook de datum waarop iemand vertrok en de afspraken tussen jullie spelen een rol.
Voor degene die vertrekt, kan de voormalige woning onder voorwaarden nog een tijd als eigen woning meetellen. De fiscale verwerking van de woning en de betaalde hypotheekrente is daardoor niet altijd hetzelfde als de verdeling van de maandlasten.
Is de woning tijdens het jaar verkocht of heeft één van jullie het aandeel van de ander overgenomen? Neem de verkoop- of overdrachtsdatum en de afrekening van de notaris erbij. Die gegevens helpen om de woning en schuld over de juiste periode in te vullen.
Partneralimentatie en kosten van de scheiding
Betaal je partneralimentatie aan je ex-partner? Dan is die betaling onder voorwaarden aftrekbaar. Ontvang je partneralimentatie, dan geef je die meestal op als inkomen. Het gaat daarbij ook om bepaalde andere bijdragen voor het levensonderhoud van je ex-partner, als die aan de fiscale voorwaarden voldoen.
Kinderalimentatie is niet aftrekbaar voor de betaler en de ontvanger geeft die niet op als inkomen. Gewone kosten voor de scheiding zelf, zoals kosten voor een advocaat of mediator om de scheiding te regelen, zijn meestal niet aftrekbaar.
Kosten die je maakt om partneralimentatie te krijgen of te behouden, kunnen onder voorwaarden wel aftrekbaar zijn. Bewaar daarom de facturen en zorg dat daarop staat waarvoor de kosten zijn gemaakt.
Zo bereid je de aangifte tijdens je scheiding voor
Verzamel eerst je eigen gegevens en stem daarna de gezamenlijke onderdelen af met je ex-partner. Dit helpt om te voorkomen dat jullie hetzelfde bedrag allebei volledig invullen of een aftrekpost vergeten.
- Noteer de datums. Pak de datum van het scheidingsverzoek en de datum waarop jullie niet meer op hetzelfde adres stonden ingeschreven.
- Verzamel de jaargegevens. Denk aan jaaropgaven, betaalde of ontvangen partneralimentatie en gegevens van de woning en hypotheek.
- Bepaal de partnerkeuze. Kies samen of jullie voor de aangifte het hele jaar fiscale partners willen zijn, als dat mogelijk is.
- Verdeel de gezamenlijke posten. Spreek af wie welk deel invult en zorg dat de verdeling in beide aangiften overeenkomt.
- Controleer de vooraf ingevulde gegevens. De aangifte houdt niet altijd meteen rekening met alle veranderingen rond de scheiding.
Ook de gegevens van je kinderen kunnen gevolgen hebben voor je aangifte, bijvoorbeeld voor een heffingskorting. Bij co-ouderschap zijn de inschrijving en de verdeling van de zorg van belang.
Veelgestelde vragen over de aangifte bij scheiding
Waar geef ik door dat ik gescheiden ben?
Een verhuizing geef je door aan de gemeente. De Belastingdienst ontvangt gegevens uit de gemeentelijke administratie. In je aangifte beantwoord je daarnaast de vragen over je situatie en je fiscale partner.
Wat gebeurt er met toeslagen tijdens de scheiding?
Voor toeslagen gelden eigen regels voor toeslagpartners. Een verhuizing of verandering in je gezin en inkomen kan invloed hebben op het bedrag. Geef wijzigingen door via Mijn Toeslagen; wacht daarvoor niet tot je aangifte inkomstenbelasting.
Welke aftrekpost wordt bij een scheiding makkelijk vergeten?
Kosten om partneralimentatie te krijgen of te behouden worden soms over het hoofd gezien. Die kunnen onder voorwaarden aftrekbaar zijn, anders dan de kosten om de scheiding zelf te regelen.
Bewaar de afspraken over de verdeling van de aangifte samen met het scheidingsconvenant en de betaalbewijzen. Zo kunnen jullie later terugzien welke bedragen ieder heeft opgegeven.